Әдебиет

100 жыл бұрын көтерілген дабыл

100 жыл бұрын көтерілген дабыл

Жақында қолыма «Оян, қазақ!», «Тұр, қазақ!», «Жатпа, қазақ!» деген үш ақынның шығармашылығынан құралған кітап тиді. Өткен ғасырдың әдебиетінен сыр шерткен бұл еңбектер туралы кітапты құрастырған филология ғылымының кандидаты, әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің доценті Төрәлі Қыдыр мырзамен сұхбаттасқан едік.  — Әрбір қазақ баласының құлағына Міржақып Дулатовтың «Оян, қазағы!» сіңісті десек, қателеспейміз. Ал енді, «Тұр, қазақ!», «Жатпа, қазақ!» деп ұрандатқан ақындардың […]

Толығырақ ›
25 жылда М.Мағауин,  Ә.Кекілбаевтар неге шықпады?

25 жылда М.Мағауин, Ә.Кекілбаевтар неге шықпады?

«Рухым мықты болсын десең, әдебиетіңді жетімсіретпе!» атты Халықаралық «Қазақстан-ZAMAN» газетінің дөңгелек үстелі Қазіргі уақытта жастар арасында кітап оқу үрдісінің бәсеңдеп, оның орнын ғаламтор, жаһандану жайлап, кесірінен әдебиетімізге де көлеңкесі түсіп отырғаны белгілі. Осындай келеңсіздіктердің алдын алып, қарлығаштың қанатымен су сепкендей болса да, өз тарапымыздан үлес қосу бізге міндет. Сол тұрғыдан, Халықаралық «Қазақстан ZAMAN» газеті осы тақырып аясында әдебиетшілеріміз бен жас […]

Толығырақ ›
Ескен ағамыздан кішкентайларға  өлең-базарлық

Ескен ағамыздан кішкентайларға өлең-базарлық

Балалар ақыны Ескен Елубай ағамызды таныстырудың қажеті жоқ қой деп ойлаймын. Бірақ өмір бойғы шығармашылығын балаларға арнаған ақындар саусақпен санарлық. Ес-ағаң солардың ішіндегі бірегейі десек, артық мақтағандық емес. Қазақстанда Ескен ағаның кітаптарының таралымы ең жоғары деңгейде. Газетіміздің жанашыры, ойын ашық та кесек айтатын Ескен ағамыздың кішкентайларға арналған әрбір өлең-базарлығында үлкен ой-таулар жатыр. Болашақ Толағайларымыз өздеріне зор нәр, рух алады деп […]

Толығырақ ›
“АСУСЫЗ ТАУҒА КЕЗ БОЛДЫМ”

“АСУСЫЗ ТАУҒА КЕЗ БОЛДЫМ”

Байдалы көп жасап қартайып, көз жанары кеміп жүруден қалған кезінде Қарқаралыға билік айтып жүрген Мерке деген адам болады. Көпті көрген, атағы шыққан, ескі адам деп естіп Байдалы сәлем айтып, бір кісі жібереді. Сәлемінде: «Аты аталған адамды білерлік адам деп естимін. Мен төрт түрлі дертке ұшырап қалдым, бұған ем тауып берері бар ма екен, айтып келші», — депті. Жіберген адам барса, […]

Толығырақ ›
Хиджаб астындағы жын (қаз қалпында)-2

Хиджаб астындағы жын (қаз қалпында)-2

(Соңы) «Енді үйленбеймін!» деп алдына серт қойған еді. Махаббат деген бір келсе уысынан шығармай, жаныңды қоярға жер таптырмайды екен. Өмірінде екінші мәрте бір нәзік жанға жүрегі байланды. Ылғи хиджаб киіп жүретін қыздың жүзінен иман нұры төгіліп тұрғандай. Жігітке де тіке қарамайды. Қай жерде жүрсе де Назгүл ойынан шықпайтын. Екінші мәрте үйленуге шұғыл шешім қабылдап, ойын білдірмек болды. «Біраз ойға алған […]

Толығырақ ›
Хиджаб астындағы жын (Қаз-қалпында)

Хиджаб астындағы жын (Қаз-қалпында)

Отау көтергендеріне жыл тола қоймаған жап-жас өндірдей ерлі-зайыпты-лар көлік базарына асығып-аптыға жетті. Мақсаттары тойдан түскені бар, өздерінің жиған-тергендері бар дегендей, жеңіл көлік алмақшы. Жинаған долларлары әрі барса «Гольф» деген шетел көлігіне жетіп жығылатынын олар жақсы біледі. Сырым, шынын айтқанда, гүлдей құлпырған әсем келіншегінің көңілін қимады. Әйтпесе оның асып-тасып жатқаны шамалы. Жүз мыңға жетер-жетпес айлығының жартысына жуығын несие деген қызыл көз […]

Толығырақ ›

Бүгінгінің қайранмын қазағына

ХҮІІІ-ХІХ ҒАСЫР Айналайын атыңнан, қазағым-ай, Аз болды ма мазақ пен азабың-ай? Бабалардың ерлігін ұмыттың ба? Болдың неге жасқаншақ таза бұлай? Бүгінгінің қайранмын қазағына, Жаратқанға әлде ол жазалы ма? Бабаларым төзгенмен азабына, Көнген емес дұшпанның мазағына. Бабаларым елі үшін барын берген, Керек десе, қасық қан, жанын берген. Жерім үшін жан пида деген сөзбен Ұрпағына адуын арын берген. Сондай ұрпақ қас батыр […]

Толығырақ ›
Қарттықты мойындау  қажет пе?

Қарттықты мойындау қажет пе?

Қазақта «Ақылды көп жасағаннан сұрама, көпті көргеннен сұра» деген нақыл сөз бар. Адамның жасы ұлғайған сайын өмірінен жинақтаған даналыққа толы өзіндік шежіре-сырлары, ой иірімдері болары заңды. Зейнеткерлікке шыққан қарттардың бірталайы алғашқы кезде көштен қалып қалғандай әсер құшағында болып, бос уақыттарын қалай өткізуді білмей абдырап қалатыны белгілі. Ал шетелдерде жасы келген адамдардың қызықты өмірі зейнеткерлік демалысқа шыққан кезден басталады екен. Олар […]

Толығырақ ›
Өтірік өліп, адалдықтарын  тексерген

Өтірік өліп, адалдықтарын тексерген

Қазіргі заманғы қалталылар зеріккен кезде көңіл көтерудің түрлі жолдарын іздестіріп, көңіліне жағатын «ойынды» таңдап алады. Оларда бәрі бар: яхта, ұшақ, қымбат әшекейлер, әр мемлекетте бірнеше вилла, коттедждер. Сондай «ойынның» бір түрін Ресейдің белгілі бір миллионері таңдап алып, өзінің «өлімін» ұйымдастырыпты. Мәскеуде өтірікті шындай ұйымдастырып, рөлде ойнап беретін бір фирма бар екен. Ол фирмада психологтар, актерлер, пиротехниктер жұмыс істейді. Өтініш берушінің […]

Толығырақ ›
«Көңіліме көшіп келді мың көктем…»

«Көңіліме көшіп келді мың көктем…»

Журналистер одағының мүшесі, Б.Майлин атындағы қордың директоры Жұмабек Табын — жан-жақты азамат. Тарих, әдебиет, салт-дәстүр, мәдениет, өнер, ғылым, спорт дейсің бе, бәрінен хабардар екен. Ақын, «Балдырған» журналының бөлім редакторы Құл-Керім Елемес, жас ақын, «Ақ желкен» журналының жауапты хатшысы Бекзат Смадияр, күйші Еламан Елемес және осы жолдардың авторы Оңтүстік Қазақстанға жол тарттық. Еліміз тәуелсіздік алғалы облыс орталығы — Шымкенттен, аудан орталығы […]

Толығырақ ›